సీషెల్స్‌తో భారత్‌కు 19 కీలక ఒప్పందాలు.. మోదీ వెల్లడి

భారత్‌ మరియు సీషెల్స్‌ మధ్య ద్వైపాక్షిక సంబంధాలు మరో కీలక మైలురాయిని చేరుకున్నాయి. సీషెల్స్‌ పర్యటనలో ఉన్న భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ, ఇరు దేశాలు యూపీఐ, ఆరోగ్యం, వ్యవసాయం, షిప్పింగ్‌, అంతరిక్షం సహా పలు వ్యూహాత్మక రంగాల్లో మొత్తం 19 అవగాహన ఒప్పందాలపై సంతకాలు చేశాయని ప్రకటించారు. ఈ ఒప్పందాలు రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న స్నేహపూర్వక సంబంధాలను మరింత బలోపేతం చేయడమే కాకుండా భవిష్యత్తులో ఆర్థిక, సాంకేతిక, భద్రతా రంగాల్లో సహకారాన్ని విస్తరించనున్నాయి.

సీషెల్స్‌ అభివృద్ధి ప్రాధాన్యతలకు మద్దతు ఇవ్వడం, హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో స్థిరత్వం మరియు అభివృద్ధికి తోడ్పడటం భారత్‌ లక్ష్యమని మోదీ స్పష్టం చేశారు. వాతావరణ మార్పులు, గ్రీన్‌ హైడ్రోజన్‌, పునరుత్పాదక ఇంధనం, బ్లూ ఎకానమీ వంటి భవిష్యత్‌ అవసరాలకు సంబంధించిన రంగాల్లో ఇరు దేశాలు కలిసి పనిచేయనున్నాయని తెలిపారు. సముద్ర వనరుల వినియోగం, పర్యావరణ పరిరక్షణ, సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యాల సాధనలో ఈ భాగస్వామ్యం కీలకంగా నిలుస్తుందని పేర్కొన్నారు.

సీషెల్స్‌ రాజధాని మాహేలోని స్టేట్‌ హౌస్‌లో సీషెల్స్‌ అధ్యక్షుడు Patrick Herminieతో ప్రధాని Narendra Modi సమావేశమయ్యారు. ఈ సందర్భంగా ఇరు దేశాలు గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా అమలు చేస్తున్న అభివృద్ధి ప్రాజెక్టుల పురోగతిని సమీక్షించాయి. ప్రత్యేక ఆర్థిక సహాయ ప్యాకేజీల కింద చేపట్టిన కార్యక్రమాలు సానుకూల ఫలితాలను ఇస్తున్నాయని ఇరు దేశాధినేతలు అభిప్రాయపడ్డారు.

భారత్‌–సీషెల్స్‌ దౌత్య సంబంధాలకు 50 సంవత్సరాలు పూర్తైన సందర్భంగా ప్రత్యేక స్మారక చిహ్నాన్ని విడుదల చేశారు. ఈ సందర్భంగా సీషెల్స్‌కు భారత్‌ తరఫున ఫాస్ట్‌ పెట్రోల్‌ వెసెల్‌ను బహుమతిగా అందజేశారు. అదనంగా సీషెల్స్‌ భద్రతా దళాలకు 10 యుటిలిటీ వాహనాలు, 5 సెట్ల లేజర్‌ తరహా పడవలు, 6 అంబులెన్సులు, 500 మెట్రిక్‌ టన్నుల బియ్యం, 8,500 మెట్రిక్‌ టన్నుల సిమెంట్‌ సరఫరా చేయనున్నట్లు ప్రకటించారు. ఈ సహాయం సీషెల్స్‌ మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి ఉపయోగపడనుంది.

ఇరు దేశాల మధ్య కుదిరిన ఒప్పందాల్లో యూపీఐ డిజిటల్‌ చెల్లింపుల వ్యవస్థకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం లభించింది. భారత చెల్లింపుల వ్యవస్థను సీషెల్స్‌లో ప్రవేశపెట్టేందుకు కీలక అవగాహన ఒప్పందం కుదిరింది. దీంతో డిజిటల్‌ లావాదేవీలు మరింత సులభతరం కావడంతో పాటు ఆర్థిక రంగంలో సాంకేతిక సహకారం పెరగనుంది. పర్యాటకులు, వ్యాపారవేత్తలు, విద్యార్థులు కూడా ఈ సదుపాయంతో ప్రయోజనం పొందే అవకాశం ఉంది.

ఆరోగ్య రంగంలో జనఔషధి పథకం తరహాలో తక్కువ ధరలకు నాణ్యమైన జనరిక్‌ మందులను సీషెల్స్‌కు అందించేందుకు ప్రత్యేక ఒప్పందం కుదిరింది. దీనివల్ల అక్కడి ప్రజలకు తక్కువ ఖర్చుతో మెరుగైన వైద్య సేవలు అందుబాటులోకి వచ్చే అవకాశముంది. వైద్య పరికరాలు, ఔషధాల సరఫరా, ఆరోగ్య రంగ నైపుణ్యాల మార్పిడి వంటి అంశాల్లో కూడా సహకారం కొనసాగనుంది.

వ్యవసాయ రంగంలో పరిశోధనలు, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, పంటల ఉత్పాదకత పెంపు, వాతావరణ అనుకూల వ్యవసాయ విధానాల అభివృద్ధిపై ఇరు దేశాలు కలిసి పనిచేయనున్నాయి. వ్యవసాయ పరిశోధన, శిక్షణ, సాంకేతిక మార్పిడి కార్యక్రమాలకు ఈ ఒప్పందం బాటలు వేస్తోంది.

భద్రతా రంగంలో కూడా కీలక పురోగతి నమోదైంది. అంతర్జాతీయ నేరాలను ఎదుర్కోవడం, నేరస్థుల అప్పగింత, న్యాయ సహకారం వంటి అంశాలపై ప్రత్యేక ఒప్పందాలు కుదిరాయి. సముద్ర భద్రత, అక్రమ రవాణా నిరోధం, ఉగ్రవాద వ్యతిరేక చర్యలలో పరస్పర సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేయాలని నిర్ణయించారు.

ఇరు దేశాలు రూ.1,250 కోట్ల విలువైన రుణ సహాయ ఒప్పందాలను కూడా పరస్పరం మార్చుకున్నాయి. ఈ నిధులను మౌలిక వసతుల అభివృద్ధి, సామాజిక సంక్షేమ కార్యక్రమాలు, ప్రజా సేవల విస్తరణకు వినియోగించనున్నారు. సీషెల్స్‌ ఆర్థికాభివృద్ధిలో భారత్‌ కీలక భాగస్వామిగా కొనసాగుతుందనే సంకేతాలను ఈ నిర్ణయం ఇస్తోంది.

సీషెల్స్‌ జాతీయ దినోత్సవ స్వర్ణోత్సవ వేడుకలకు ప్రధాన అతిథిగా హాజరైన తొలి భారత ప్రధాని కూడా నరేంద్ర మోదీయే కావడం విశేషం. ఈ వేడుకల్లో భారత సైన్యం, నౌకాదళానికి చెందిన దళాలు కవాతు నిర్వహించగా, ప్రధాని మోదీ నిలబడి వారికి అభివాదం చేశారు. ఈ దృశ్యం రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న స్నేహబంధానికి ప్రతీకగా నిలిచింది.

మొత్తంగా ఈ పర్యటన ద్వారా భారత్‌–సీషెల్స్‌ సంబంధాలు కొత్త దశలోకి ప్రవేశించాయి. ఆర్థిక, ఆరోగ్య, వ్యవసాయ, సాంకేతిక, భద్రతా రంగాల్లో కుదిరిన 19 ఒప్పందాలు భవిష్యత్తులో ఇరు దేశాల అభివృద్ధికి బలమైన పునాది వేయనున్నాయని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.