తెలంగాణ విద్యుత్ కేంద్రాల్లో బొగ్గు సంక్షోభం.. ఉత్పత్తిపై ఆందోళన

తెలంగాణలో విద్యుత్ ఉత్పత్తికి అవసరమైన బొగ్గు నిల్వలు ప్రమాదకర స్థాయికి పడిపోవడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. కేంద్ర విద్యుత్ మండలి తాజా నివేదిక ప్రకారం రాష్ట్రంలోని విద్యుత్ కేంద్రాల్లో కనీస అవసరాలకు సరిపడా బొగ్గు నిల్వలు లేకపోవడం వల్ల భవిష్యత్తులో విద్యుత్ ఉత్పత్తిపై ప్రభావం పడే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. విద్యుత్ కేంద్రాలు నిరంతరాయంగా పనిచేయాలంటే కనీసం ఇరవై ఆరు రోజుల అవసరాలకు సరిపడే బొగ్గు నిల్వలు ఉండాలని కేంద్ర విద్యుత్ శాఖ నిర్దేశించినప్పటికీ ప్రస్తుతం ఆ స్థాయికి చాలా తక్కువగా నిల్వలు ఉన్నట్లు వెల్లడైంది.

కేంద్ర విద్యుత్ శాఖ మార్గదర్శకాల ప్రకారం తెలంగాణలోని విద్యుత్ కేంద్రాల్లో కనీసం 25.54 లక్షల టన్నుల బొగ్గు నిల్వలు ఉండాలి. అయితే జూన్ 28 నాటికి కేవలం 5.33 లక్షల టన్నుల బొగ్గు మాత్రమే అందుబాటులో ఉందని కేంద్ర విద్యుత్ మండలి నివేదిక పేర్కొంది. ఇది అవసరమైన నిల్వల్లో కేవలం ఇరవై ఒక శాతానికి మాత్రమే సమానం. ఈ పరిస్థితి కొనసాగితే విద్యుత్ ఉత్పత్తి వ్యవస్థపై తీవ్ర ఒత్తిడి ఏర్పడే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

రాష్ట్రంలోని అన్ని విద్యుత్ కేంద్రాలకు బొగ్గు సరఫరా పెంచాలని కేంద్ర విద్యుత్ శాఖ సింగరేణి సంస్థను హెచ్చరించినట్లు సమాచారం. అయితే సింగరేణి సొంత విద్యుత్ కేంద్రంలోనే పరిస్థితి ఆందోళనకరంగా ఉంది. అక్కడ కనీసంగా 4.05 లక్షల టన్నుల నిల్వ ఉండాల్సి ఉండగా కేవలం 64,400 టన్నుల బొగ్గు మాత్రమే అందుబాటులో ఉందని వెల్లడైంది. ఇది అవసరమైన నిల్వల్లో పదహారు శాతానికి మాత్రమే సమానం కావడం గమనార్హం.

ఈ పరిస్థితిపై రాష్ట్ర విద్యుదుత్పత్తి సంస్థ తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది. ఇప్పటికే కొన్ని ప్లాంట్లలో విద్యుత్ ఉత్పత్తికి అవసరమైన నాణ్యమైన బొగ్గు అందుబాటులో లేదని సంస్థ రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి నివేదించింది. బొగ్గు కొరత మరింత తీవ్రమైతే విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం తగ్గిపోవచ్చని అధికారులు భావిస్తున్నారు.

బొగ్గు నిల్వల సమస్యతో పాటు నాణ్యత అంశం కూడా ప్రధాన సమస్యగా మారింది. విద్యుత్ కేంద్రాల్లో సమర్థవంతమైన ఉత్పత్తి కోసం జీ8, జీ9 గ్రేడ్‌లకు చెందిన నాణ్యమైన బొగ్గు అవసరం. అయితే ఈ రకాల బొగ్గు సరఫరా తగిన స్థాయిలో జరగడం లేదని జెన్‌కో పలుమార్లు సింగరేణిని కోరినట్లు సమాచారం. ప్లాంట్ల చీఫ్ ఇంజినీర్లు పంపిన నివేదికల ప్రకారం ప్రస్తుతం జీ13, జీ14 గ్రేడ్‌లకు చెందిన తక్కువ నాణ్యత గల బొగ్గు ఎక్కువగా సరఫరా అవుతోంది.

నాసిరకం బొగ్గు వినియోగం వల్ల విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం తగ్గడమే కాకుండా నిర్వహణ ఖర్చులు కూడా పెరుగుతున్నాయి. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలో తక్కువ నాణ్యత గల బొగ్గు కారణంగా దాదాపు మూడు వేల కోట్ల రూపాయల మేర నష్టం వాటిల్లినట్లు ఇంజినీర్లు అంచనా వేశారు. నాణ్యమైన బొగ్గు లేకపోవడం వల్ల బాయిలర్ల పనితీరు దెబ్బతినడం, ఇంధన వినియోగం పెరగడం, ఉత్పత్తి వ్యయం అధికమవడం వంటి సమస్యలు ఎదురవుతున్నాయని అధికారులు చెబుతున్నారు.

మరోవైపు బొగ్గు బిల్లులకు సంబంధించిన బకాయిల అంశం కూడా వివాదాస్పదంగా మారింది. జెన్‌కో నుంచి చెల్లింపులు సకాలంలో అందకపోవడంతో సింగరేణి సంస్థ నాణ్యమైన బొగ్గును ఇతర రాష్ట్రాలకు సరఫరా చేస్తోందని విద్యుత్ రంగ నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. తెలంగాణ ప్లాంట్లకు మాత్రం తక్కువ నాణ్యత గల బొగ్గు పంపుతున్నారని ఆరోపణలు వినిపిస్తున్నాయి.

అయితే ఈ ఆరోపణలను సింగరేణి వర్గాలు ఖండిస్తున్నాయి. ప్రస్తుతం గనుల్లో జీ8, జీ9 గ్రేడ్‌ల బొగ్గు ఉత్పత్తి పరిమితంగానే జరుగుతోందని, అందువల్ల అందరికీ ఆ నాణ్యత గల బొగ్గు సరఫరా చేయడం సాధ్యం కాదని సంస్థ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. అందుబాటులో ఉన్న ఉత్పత్తి మేరకు సరఫరాలు చేస్తున్నామని వివరిస్తున్నాయి.

ఇప్పటికే బొగ్గు కొరత నేపథ్యంలో యాదాద్రి, భద్రాద్రి, కొత్తగూడెం విద్యుత్ కేంద్రాల్లోని కొన్ని యూనిట్లను వార్షిక మరమ్మతుల పేరుతో తాత్కాలికంగా నిలిపివేయాలనే ఆలోచనలో జెన్‌కో ఉన్నట్లు సమాచారం. యాదాద్రిలో 800 మెగావాట్లు, భద్రాద్రిలో 270 మెగావాట్లు, కొత్తగూడెంలో 250 మెగావాట్ల సామర్థ్యం గల యూనిట్ల ఉత్పత్తిని నెలరోజులపాటు నిలిపివేసే అవకాశాలను పరిశీలిస్తోంది.

ఈ నేపథ్యంలో రాష్ట్ర విద్యుదుత్పత్తి సంస్థ ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలపై దృష్టి సారించింది. అవసరమైతే కోల్ ఇండియా ఆధ్వర్యంలోని ఇతర గనుల నుంచి బొగ్గు కొనుగోలు చేసేందుకు అనుమతులు ఇవ్వాలని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని కోరినట్లు తెలుస్తోంది. భవిష్యత్తులో విద్యుత్ డిమాండ్ పెరిగే అవకాశాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని బొగ్గు సరఫరా వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడం అత్యవసరమని అధికారులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

విద్యుత్ ఉత్పత్తి రంగానికి బొగ్గు కీలక ఆధారంగా ఉన్న నేపథ్యంలో నిల్వలు, నాణ్యత, సరఫరా సమస్యలను త్వరగా పరిష్కరించకపోతే రాష్ట్రంలో విద్యుత్ ఉత్పత్తిపై ప్రతికూల ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ప్రస్తుతం కేంద్రం, రాష్ట్రం, సింగరేణి, జెన్‌కో సంస్థలు సమన్వయంతో చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం నెలకొంది.