కొత్త ‘బాస్ స్కామ్’ ముప్పు.. కంపెనీలకు కేంద్రం హెచ్చరిక

సైబర్ నేరగాళ్లు రోజురోజుకూ కొత్త పద్ధతులతో మోసాలకు పాల్పడుతూ వ్యక్తులు, సంస్థలకు భారీ నష్టాలను కలిగిస్తున్నారు. ఇప్పటివరకు సాధారణ ప్రజలను లక్ష్యంగా చేసుకున్న సైబర్ మోసగాళ్లు ఇప్పుడు తమ వ్యూహాన్ని మార్చి నేరుగా కంపెనీలు, కార్పొరేట్ సంస్థలపై దృష్టి సారిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా ఉన్నతాధికారుల పేర్లను ఉపయోగించి ఉద్యోగులను మోసం చేసే ‘బాస్ స్కామ్’ అనే కొత్త తరహా సైబర్ మోసం వేగంగా విస్తరిస్తోందని కేంద్ర ప్రభుత్వానికి చెందిన Indian Cyber Crime Coordination Centre హెచ్చరించింది. ఈ నేపథ్యంలో ఉద్యోగులు, వ్యాపార సంస్థలు, ఆర్థిక విభాగాలు అప్రమత్తంగా ఉండాలని సూచించింది.

బాస్ స్కామ్ అనేది ఒక ప్రత్యేకమైన సామాజిక ఇంజినీరింగ్ మోసం. ఇందులో సైబర్ నేరగాళ్లు ఒక కంపెనీ సీఈవో, మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ లేదా ఇతర ఉన్నతాధికారుల పేర్లను ఉపయోగించి అదే సంస్థలోని ఉద్యోగులను లక్ష్యంగా చేసుకుంటారు. ఉద్యోగులు తమ ఉన్నతాధికారుల ఆదేశాలను సాధారణంగా అనుసరిస్తారని తెలుసుకున్న నేరగాళ్లు అదే నమ్మకాన్ని ఆయుధంగా మార్చుకుంటారు. ఈ విధానంలో అత్యవసర ఆర్థిక లావాదేవీలు చేయాలని లేదా రహస్య సమాచారాన్ని పంపాలని ఉద్యోగులను ఒత్తిడి చేస్తూ మోసాలకు పాల్పడుతున్నారు.

ఈ మోసం సాధారణంగా చాలా ప్రణాళికాబద్ధంగా జరుగుతుంది. మొదట సైబర్ నేరగాళ్లు సంస్థల ఉన్నతాధికారులపై సమాచారం సేకరిస్తారు. వారి అధికారిక సంప్రదింపులు, ఇ-మెయిల్ చిరునామాలు, వాట్సాప్ వినియోగం, సంస్థలోని ఆర్థిక విభాగాల నిర్మాణం వంటి వివరాలను తెలుసుకుంటారు. అనంతరం రిజర్వ్ బ్యాంక్, ప్రభుత్వ సంస్థలు లేదా ఇతర విశ్వసనీయ సంస్థల పేరుతో నకిలీ సందేశాలను పంపుతారు. సంస్థ నిబంధనలను ఉల్లంఘించిందని లేదా అత్యవసర ధృవీకరణ అవసరమని పేర్కొంటూ ఒక ఫైల్ లేదా జిప్ అటాచ్‌మెంట్‌ను పంపిస్తారు.

ఆ ఫైల్‌ను ఓపెన్ చేసిన వెంటనే మాల్‌వేర్ కంప్యూటర్ లేదా మొబైల్‌లోకి ప్రవేశించే ప్రమాదం ఉంటుంది. ఈ మాల్‌వేర్ ద్వారా నేరగాళ్లు వాట్సాప్ వెబ్ సెషన్లు, ఇ-మెయిల్ ఖాతాలు లేదా ఇతర కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలను తమ నియంత్రణలోకి తీసుకునే అవకాశం ఉంటుంది. ఒకసారి అధికారి ఖాతా తమ ఆధీనంలోకి వచ్చిన తర్వాత, అదే నంబర్ లేదా ఖాతా నుంచి ఫైనాన్స్ విభాగం ఉద్యోగులకు సందేశాలు పంపించి అత్యవసరంగా డబ్బులు బదిలీ చేయాలని ఆదేశిస్తారు. సందేశం నిజమైన అధికారి నుంచి వచ్చినట్లే కనిపించడం వల్ల ఉద్యోగులు అనుమానం లేకుండా డబ్బులు పంపే అవకాశాలు పెరుగుతాయి.

ఈ తరహా మోసాల్లో అత్యంత ప్రమాదకరమైన విషయం ఏమిటంటే అవి పూర్తిగా నమ్మకంపై ఆధారపడి ఉండటం. సాధారణ ఫిషింగ్ సందేశాల కంటే బాస్ స్కామ్ మరింత ప్రమాదకరంగా మారడానికి కారణం సంస్థలోని అధికారిక కమ్యూనికేషన్‌ను ఉపయోగించడం. ఉద్యోగులు తమ ఉన్నతాధికారుల నుంచి వచ్చిన సందేశాలను సాధారణంగా ప్రశ్నించరు. అదే అంశాన్ని సైబర్ నేరగాళ్లు ఉపయోగించుకుంటున్నారు. ఫలితంగా కొన్ని సందర్భాల్లో లక్షలు, కోట్ల రూపాయల వరకు నష్టాలు సంభవిస్తున్నాయి.

ఈ నేపథ్యంలో సైబర్ నిపుణులు కొన్ని కీలక జాగ్రత్తలను సూచిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా ఇ-మెయిల్, వాట్సాప్ లేదా ఇతర సందేశాల ద్వారా డబ్బు బదిలీ చేయాలని వచ్చిన ఆదేశాలను వెంటనే అమలు చేయకుండా ముందుగా సంబంధిత అధికారిని నేరుగా సంప్రదించాలి. ఫోన్ కాల్ ద్వారా లేదా వ్యక్తిగతంగా మాట్లాడి ధృవీకరించిన తర్వాత మాత్రమే ఆర్థిక లావాదేవీలు నిర్వహించాలి. అత్యవసరమని చెప్పి ఒత్తిడి చేసినా కూడా ధృవీకరణ లేకుండా డబ్బు పంపకూడదు.

తెలియని వ్యక్తుల నుంచి వచ్చిన ఫైల్స్, జిప్ అటాచ్‌మెంట్లు లేదా లింకులను ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ ఓపెన్ చేయకూడదని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా బ్యాంకులు, ప్రభుత్వ సంస్థలు లేదా నియంత్రణ సంస్థల పేరుతో వచ్చే సందేశాల విషయంలో మరింత జాగ్రత్త అవసరం. రిజర్వ్ బ్యాంక్ వంటి సంస్థలు వాట్సాప్ ద్వారా సాఫ్ట్‌వేర్ అప్‌డేట్లు లేదా ఫైళ్లు పంపవని గుర్తుంచుకోవాలి. అలాంటి సందేశాలు వచ్చినప్పుడు వెంటనే అనుమానించాలి.

వాట్సాప్ వినియోగదారులు తమ ఖాతాలో అనుమానాస్పద లింక్డ్ డివైజ్‌లు ఉన్నాయా లేదా అనేది తరచుగా పరిశీలించాలి. తమ అనుమతి లేకుండా ఇతర పరికరాలు కనెక్ట్ అయ్యి ఉంటే వెంటనే వాటిని తొలగించాలి. అలాగే కంప్యూటర్లు, ల్యాప్‌టాప్‌లలో ఎప్పటికప్పుడు నవీకరించిన భద్రతా సాఫ్ట్‌వేర్‌లను ఉపయోగించడం అవసరం. యాంటీ వైరస్, యాంటీ మాల్‌వేర్ రక్షణలను నిరంతరం అప్‌డేట్ చేస్తూ ఉండాలి.

సంస్థలు కూడా తమ ఉద్యోగులకు సైబర్ భద్రతపై ప్రత్యేక శిక్షణ ఇవ్వాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ఆర్థిక లావాదేవీల కోసం ద్వంద్వ ధృవీకరణ విధానాలు అమలు చేయడం, కీలక నిర్ణయాలకు బహుళస్థాయి ఆమోద ప్రక్రియలు ఏర్పాటు చేయడం, అనుమానాస్పద సందేశాలపై వెంటనే స్పందించే అంతర్గత వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయడం అవసరం. సాంకేతిక భద్రతతో పాటు ఉద్యోగుల్లో అవగాహన పెంపొందించడం కూడా ఇలాంటి మోసాలను అరికట్టడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

డిజిటల్ యుగంలో సైబర్ నేరాలు వేగంగా రూపాంతరం చెందుతున్నాయి. బాస్ స్కామ్ వంటి మోసాలు వ్యక్తులకే కాదు సంస్థల ఆర్థిక భద్రతకూ పెద్ద ముప్పుగా మారుతున్నాయి. అందువల్ల ప్రతి ఉద్యోగి, ప్రతి సంస్థ అప్రమత్తంగా ఉండి ప్రతి ఆదేశాన్ని ధృవీకరించే అలవాటు పెంపొందించుకోవడం ద్వారా మాత్రమే ఇలాంటి మోసాల నుంచి రక్షణ పొందగలమని సైబర్ భద్రత నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.