నిత్యావసర ధరల మోత.. సామాన్యుల ఇంటి బడ్జెట్‌ అస్తవ్యస్తం

రాష్ట్రవ్యాప్తంగా నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు రోజురోజుకూ పెరుగుతుండటంతో సామాన్యులు, మధ్యతరగతి కుటుంబాలు తీవ్ర ఆర్థిక ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటున్నాయి. ఇప్పటికే ఇంధన ధరల భారం ప్రజలను ఇబ్బంది పెడుతుండగా, ఇప్పుడు బియ్యం, కూరగాయలు, కోడిగుడ్లు, వంటనూనెలు, పప్పుధాన్యాల ధరలు కూడా పెరగడంతో కుటుంబాల నెలవారీ బడ్జెట్‌ పూర్తిగా మారిపోయింది. ఆదాయాలు స్థిరంగా ఉన్నప్పటికీ ఖర్చులు మాత్రం వేగంగా పెరుగుతుండటంతో ప్రజలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

ప్రస్తుతం ధరల పెరుగుదల ప్రభావం ఎక్కువగా రోజువారీ కూలీలు, ఆటో డ్రైవర్లు, చిన్న ఉద్యోగులు, పింఛన్లపై ఆధారపడే కుటుంబాలు, చిన్న వ్యాపారులు, మధ్యతరగతి ప్రజలపై పడుతోంది. ప్రతి నెలా సరుకుల కోసం వెచ్చించే మొత్తం గణనీయంగా పెరిగిపోవడంతో అనేక కుటుంబాలు ఖర్చులను తగ్గించుకునే ప్రయత్నాలు చేస్తున్నాయి. అవసరమైన వస్తువులనే కొనుగోలు చేస్తూ జీవనం సాగించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడిందని వినియోగదారులు చెబుతున్నారు.

ఇటీవల సన్నబియ్యం ధరలు భారీగా పెరగడం కుటుంబాలపై అదనపు భారాన్ని మోపుతోంది. గత నెల వరకు 26 కిలోల సన్నబియ్యం సంచి సుమారు రూ.1,400 వద్ద లభించగా, ప్రస్తుతం అదే సంచి ధర రూ.1,600 నుంచి రూ.1,700 వరకు చేరింది. అంటే ఒక్క సంచిపై రూ.200 నుంచి రూ.300 వరకు పెరుగుదల నమోదైంది. దీంతో ఒక్కో కుటుంబానికి నెలకు అదనంగా రూ.200 నుంచి రూ.250 వరకు భారం పడుతోందని వినియోగదారులు చెబుతున్నారు.

వ్యాపారుల ప్రకారం గత ఇరవై రోజుల వ్యవధిలోనే సన్నబియ్యం ధరలు 15 నుంచి 20 శాతం వరకు పెరిగాయి. దీనికి ప్రధాన కారణం మార్కెట్లో ధాన్యం లభ్యత తగ్గడమేనని చెబుతున్నారు. ఇతర రాష్ట్రాల్లో ఉత్పత్తి తగ్గడం, తెలంగాణలో సన్న రకాల ధాన్యాలకు ప్రభుత్వం బోనస్ ప్రకటించి కొనుగోళ్లు చేయడం వల్ల బహిరంగ మార్కెట్‌లో ధాన్యం సరఫరా తగ్గిపోయింది. ఫలితంగా ధరలు పెరిగాయి. ముఖ్యంగా జైశ్రీరాం, ఆర్‌ఎన్‌ఆర్‌, హెచ్‌ఎంటీ, బీపీటీ వంటి రకాల బియ్యానికి ఎక్కువ డిమాండ్ ఉండటంతో వాటి ధరలు మరింత పెరిగాయి.

కూరగాయల ధరలు కూడా సామాన్యులకు చుక్కలు చూపిస్తున్నాయి. మార్కెట్లో ఉల్లి ధర కిలోకు రూ.40 వరకు చేరింది. కొన్ని రోజుల క్రితం వరకు కిలో రూ.30 ఉన్న టమాట ధర రూ.60 వరకు పెరిగి ప్రస్తుతం రూ.40 వద్ద కొనసాగుతోంది. పచ్చిమిర్చి, క్యారెట్‌, కీరదోస, బంగాళాదుంపలు వంటి కూరగాయల ధరలు కూడా అధికంగానే ఉన్నాయి. దీంతో ప్రతి ఇంటి వంటగదిలో ఖర్చులు పెరుగుతున్నాయి.

కూరగాయల ధరల పెరుగుదలకు పలు కారణాలు ఉన్నాయని వ్యాపారులు చెబుతున్నారు. సకాలంలో వర్షాలు కురవకపోవడం, సాగు విస్తీర్ణం తగ్గడం, రవాణా వ్యయాలు పెరగడం ప్రధాన కారణాలుగా పేర్కొంటున్నారు. ఉమ్మడి కరీంనగర్ జిల్లాలో వినియోగించే అనేక కూరగాయలు ఇతర రాష్ట్రాల నుంచి వస్తున్నాయి. టమాటలు ఆంధ్రప్రదేశ్ నుంచి, ఉల్లిపాయలు మహారాష్ట్ర నుంచి, కీరదోసలు మరియు క్యారెట్లు బెంగళూరు ప్రాంతం నుంచి, పచ్చిమిర్చి అనంతపురం నుంచి, బంగాళాదుంపలు హైదరాబాద్ మార్కెట్ల నుంచి సరఫరా అవుతున్నాయి. దూర ప్రాంతాల నుంచి రవాణా చేయాల్సి రావడంతో ధరలు పెరుగుతున్నాయి.

ఇక కోడిగుడ్ల ధరలు కూడా వినియోగదారులపై అదనపు భారం మోపుతున్నాయి. గతంలో ఒక్క గుడ్డు ధర రూ.5 నుంచి రూ.6 మధ్య ఉండగా, ప్రస్తుతం రూ.7 నుంచి రూ.8 వరకు చేరింది. ఆరోగ్యంపై అవగాహన పెరగడం, పోషకాహారంపై ప్రజలు ఎక్కువ దృష్టి పెట్టడం వల్ల గుడ్ల వినియోగం గణనీయంగా పెరిగింది. అదే సమయంలో ఉత్పత్తి వ్యయాలు కూడా పెరగడంతో ధరలు మరింత ఎగబాకాయి.

పౌల్ట్రీ రైతుల ప్రకారం కోళ్ల దాణా ధరలు విపరీతంగా పెరిగాయి. మక్కజొన్న, సోయాబీన్‌, తౌడు, బ్రోకెన్ రైస్ వంటి దాణా పదార్థాల ధరలు పెరగడంతో గుడ్ల ఉత్పత్తి ఖర్చు అధికమైంది. ప్రస్తుతం ఒక గుడ్డు ఉత్పత్తి చేయడానికి రైతుకు సగటున రూ.5.50 వరకు ఖర్చవుతోందని చెబుతున్నారు. అయితే ఏప్రిల్ నెలలో మార్కెట్ పరిస్థితుల కారణంగా రైతులు ఒక్కో గుడ్డును కేవలం రూ.3.50కే విక్రయించాల్సి వచ్చిందని గుర్తుచేస్తున్నారు.

తర్వాత పరిస్థితులు కొంత మెరుగుపడటంతో మే నెలలో గుడ్ల ధర రూ.5.60 వరకు పెరిగింది. జూన్ 18 తర్వాత రైతులు గుడ్డును సుమారు రూ.6.35కు విక్రయిస్తున్నారు. అయితే రవాణా, నిల్వ, రిటైల్ వ్యాపారుల లాభాలు కలిసేసరికి మార్కెట్‌లో ధర రూ.7 నుంచి రూ.8 వరకు చేరుతోంది. ఈ పెరుగుదల నేరుగా వినియోగదారులపై ప్రభావం చూపుతోంది.

తెలంగాణలో ఉత్పత్తి అయ్యే గుడ్లు రాష్ట్ర అవసరాలకు మాత్రమే కాకుండా పశ్చిమ బెంగాల్‌, మహారాష్ట్ర, ఉత్తరప్రదేశ్‌, కర్ణాటక, అస్సాం వంటి రాష్ట్రాలకు కూడా ఎగుమతి అవుతున్నాయి. దీంతో స్థానిక మార్కెట్‌లో సరఫరా, డిమాండ్ పరిస్థితులు ధరలపై ప్రభావం చూపుతున్నాయి. రాబోయే రోజుల్లో దాణా ధరలు తగ్గకపోతే గుడ్ల ధరలు మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందని పౌల్ట్రీ రైతులు అంచనా వేస్తున్నారు.

మొత్తంగా చూస్తే, బియ్యం, కూరగాయలు, గుడ్లు, పప్పులు, వంటనూనెలు వంటి నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు పెరగడం వల్ల సామాన్య ప్రజల జీవన వ్యయం గణనీయంగా పెరిగింది. ఆదాయాలు అదే స్థాయిలో ఉండగా ఖర్చులు పెరుగుతుండటంతో కుటుంబాల ఆర్థిక ప్రణాళికలు దెబ్బతింటున్నాయి. ధరల నియంత్రణకు చర్యలు తీసుకోవాలని, అవసరమైన వస్తువుల సరఫరాను పెంచాలని వినియోగదారులు ప్రభుత్వాన్ని కోరుతున్నారు. ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న పరిస్థితులు మారకపోతే రాబోయే రోజుల్లో మరింత ఆర్థిక ఒత్తిడి ఎదురయ్యే అవకాశముందని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.