అమెరికా దిగొచ్చే వరకు హర్మూజ్‌ మూసివేతే: ఇరాన్‌

హర్మూజ్‌ జలసంధిని తెరిచే విషయంలో ఇరాన్‌ కీలక షరతులను ముందుకు తెచ్చింది. అమెరికా తన వైఖరిని మార్చుకునే వరకు హర్మూజ్‌ను తెరవబోమని ఇరాన్‌ స్పష్టం చేసినట్లు సమాచారం. దీంతో ప్రపంచంలోని అత్యంత కీలకమైన సముద్ర మార్గాల్లో ఒకటైన హర్మూజ్‌ జలసంధిపై మరోసారి ఉత్కంఠ నెలకొంది. ఈ మార్గం ద్వారా భారీగా చమురు, ఇంధన ఉత్పత్తులు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లకు చేరుతుండటంతో ఇరాన్‌ నిర్ణయం ప్రపంచ దేశాల్లో ఆందోళన కలిగిస్తోంది.

అమెరికా తమపై విధించిన ఆంక్షలు, సైనిక చర్యలు, ఒత్తిళ్లకు ముగింపు పలకాలని ఇరాన్‌ డిమాండ్‌ చేస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. ముఖ్యంగా నౌకల దిగ్బంధనాన్ని ఎత్తివేయడంతో పాటు, తమకు జరిగిన నష్టానికి పరిహారం చెల్లించాలని ఇరాన్‌ కోరుతోంది. భవిష్యత్తులో అమెరికా తమ దేశాన్ని ఎలాంటి పరిస్థితుల్లోనూ బెదిరించకూడదని కూడా స్పష్టం చేసినట్లు సమాచారం.

అంతేకాకుండా యుద్ధాన్ని శాశ్వతంగా ముగించి, అమెరికా సైనిక బలగాలను ఉపసంహరించుకోవాలని ఇరాన్‌ డిమాండ్‌ చేస్తోంది. తమ దేశానికి సంబంధించిన ఆస్తులను కూడా విడుదల చేయాలని కొత్త షరతును ముందుకు తెచ్చింది. దీంతో ఇరాన్‌ తాజా డిమాండ్లు అమెరికాతో భవిష్యత్తు చర్చలకు కీలకంగా మారే అవకాశం ఉంది. అయితే ఈ డిమాండ్లపై అమెరికా నుంచి ఇప్పటివరకు అధికారికంగా ఎలాంటి స్పందన వెలువడలేదు.

హర్మూజ్‌ జలసంధి ప్రపంచ ఇంధన రవాణాలో అత్యంత కీలకమైన మార్గంగా పరిగణించబడుతుంది. ఈ ప్రాంతంలో నౌకల రాకపోకలకు అంతరాయం ఏర్పడితే అంతర్జాతీయ చమురు సరఫరాపై తీవ్ర ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. సరఫరా తగ్గితే ప్రపంచ మార్కెట్లలో ఇంధన ధరలు పెరిగే ప్రమాదం ఉంటుంది. అదే సమయంలో నౌకాయాన బీమా, రవాణా ఖర్చులు కూడా పెరిగే అవకాశం ఉండటంతో అనేక దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలపై పరోక్ష ప్రభావం పడవచ్చు.

ఇరాన్‌ తాజా వైఖరితో అమెరికా, ఇరాన్‌ మధ్య ఇప్పటికే ఉన్న ఉద్రిక్తతలు మరింత ముదిరే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. హర్మూజ్‌ జలసంధి విషయంలో ఇరాన్‌ కఠిన వైఖరి అవలంబిస్తే అంతర్జాతీయ సమాజం నుంచి ఒత్తిడి పెరిగే అవకాశం ఉంది. మరోవైపు అమెరికా స్పందన కూడా తదుపరి పరిణామాలను నిర్ణయించే అంశంగా మారనుంది.

ఇరాన్‌ డిమాండ్లలో యుద్ధానికి శాశ్వత ముగింపు, సైనిక బలగాల ఉపసంహరణ, ఆస్తుల విడుదల, దిగ్బంధనాల ఎత్తివేత, పరిహారం వంటి అంశాలు ఉండటం గమనార్హం. ఇవి కేవలం హర్మూజ్‌ జలసంధి నిర్వహణకు సంబంధించిన అంశాలు కాకుండా, అమెరికా-ఇరాన్‌ సంబంధాల భవిష్యత్తును ప్రభావితం చేసే విస్తృత రాజకీయ, భద్రతా అంశాలుగా మారాయి.

ప్రస్తుతం ఇరాన్‌ తన షరతులను స్పష్టంగా వెల్లడించగా, అమెరికా నుంచి అధికారిక స్పందన కోసం ప్రపంచ దేశాలు ఎదురుచూస్తున్నాయి. రెండు దేశాల మధ్య చర్చలు ప్రారంభమవుతాయా, ఇరాన్‌ షరతులపై అమెరికా ఏ విధంగా స్పందిస్తుంది, హర్మూజ్‌ జలసంధిలో నౌకల రాకపోకలు ఎప్పుడు సాధారణ స్థితికి వస్తాయనే అంశాలు కీలకంగా మారాయి.

హర్మూజ్‌ మార్గం దీర్ఘకాలం పాటు మూసివేతకు గురైతే ఆసియా, యూరప్‌ సహా ఇంధన దిగుమతులపై ఆధారపడే దేశాలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా చమురు దిగుమతుల ఖర్చులు పెరగడం వల్ల రవాణా, విద్యుత్‌, పరిశ్రమలు, నిత్యావసర వస్తువుల ధరలపై కూడా పరోక్ష ప్రభావం పడవచ్చు. అందుకే హర్మూజ్‌ జలసంధి పరిస్థితిని అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లు అత్యంత జాగ్రత్తగా గమనిస్తున్నాయి.

ఇరాన్‌ తాజా ప్రకటనతో సమస్య కేవలం రెండు దేశాల మధ్య వివాదంగా కాకుండా అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, ఇంధన భద్రత, సముద్ర రవాణాతో ముడిపడిన అంశంగా మారింది. అమెరికా నుంచి వచ్చే తదుపరి ప్రకటన, ఇరాన్‌ షరతులపై దాని వైఖరి, రెండు దేశాల మధ్య దౌత్యపరమైన చర్చలు హర్మూజ్‌ జలసంధి భవిష్యత్తును నిర్ణయించే కీలక

 పరిణామాలుగా నిలవనున్నాయి.