జూలైలోనూ వర్షాల నిరాశ.. దేశానికి ఐఎండీ హెచ్చరిక

దేశవ్యాప్తంగా స్థిరమైన వర్షాల కోసం ఎదురుచూస్తున్న రైతులు, వ్యవసాయ రంగం, సాధారణ ప్రజలకు భారత వాతావరణ శాఖ మరో ఆందోళనకర సమాచారం వెల్లడించింది. జూన్ నెలలో భారీ వర్షాభావం నమోదైన నేపథ్యంలో జూలై నెలలో కూడా సాధారణ స్థాయి కంటే తక్కువ వర్షపాతం నమోదయ్యే అవకాశాలు ఉన్నాయని భారత వాతావరణ శాఖ తెలిపింది. 1971 నుంచి 2020 వరకు నమోదైన వర్షపాత గణాంకాల ఆధారంగా రూపొందించిన దీర్ఘకాలిక సగటుతో పోలిస్తే ఈ ఏడాది జూలైలో కేవలం 94 శాతం మేర మాత్రమే వర్షపాతం నమోదయ్యే అవకాశం ఉందని అంచనా వేసింది.

సాధారణంగా జూలై నెల దేశంలో అత్యధిక వర్షాలు కురిసే కాలంగా పరిగణించబడుతుంది. ఈ నెలలో సగటున 280.4 మిల్లీమీటర్ల వర్షపాతం నమోదవుతుంది. అయితే ఈసారి వాతావరణ పరిస్థితులు పూర్తిగా అనుకూలంగా లేకపోవడంతో వర్షపాతం తగ్గే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయని ఐఎండీ పేర్కొంది. ముఖ్యంగా వ్యవసాయ కార్యకలాపాలు జోరుగా సాగే ఈ కాలంలో వర్షాల కొరత రైతుల్లో ఆందోళన కలిగిస్తోంది.

అయితే దేశంలోని అన్ని ప్రాంతాల్లో ఒకే పరిస్థితి ఉండదని వాతావరణ శాఖ స్పష్టం చేసింది. వాయువ్య భారతదేశం, ఈశాన్య రాష్ట్రాలు, తూర్పు-మధ్య ప్రాంతాలు, తూర్పు ద్వీపకల్ప ప్రాంతాల్లో సాధారణం కంటే ఎక్కువ వర్షాలు కురిసే అవకాశాలు ఉన్నాయని తెలిపింది. కానీ దేశవ్యాప్తంగా సమగ్రంగా చూసినప్పుడు వర్షపాతం సగటు కంటే తక్కువగానే ఉండే అవకాశం ఉందని పేర్కొంది.

జూన్ నెల గణాంకాలు పరిస్థితి తీవ్రతను మరింత స్పష్టం చేస్తున్నాయి. దేశవ్యాప్తంగా జూన్ నెలలో సాధారణం కంటే దాదాపు 40 శాతం తక్కువ వర్షపాతం నమోదైంది. ముఖ్యంగా మధ్య భారతదేశంలో 50.4 శాతం మేర వర్షాభావం కనిపించడం ఆందోళన కలిగించే అంశంగా మారింది. సాధారణంగా జూన్‌లో సగటు వర్షపాతం 99.5 మిల్లీమీటర్లు ఉండాల్సి ఉండగా, ఈసారి చాలా ప్రాంతాల్లో వర్షాలు పూర్తిగా తగ్గిపోయాయి. 1901 నుంచి నమోదైన గణాంకాల ప్రకారం ఈ ఏడాది జూన్ నెల దేశ చరిత్రలో ఐదో అతి తక్కువ వర్షపాతం నమోదైన నెలగా గుర్తించబడింది.

ఈ పరిస్థితికి పలు వాతావరణ కారణాలు ఉన్నాయని భారత వాతావరణ శాఖ డైరెక్టర్ జనరల్ మృత్యుంజయ్ మహాపాత్ర వివరించారు. సాధారణంగా రుతుపవనాల కాలంలో ఏర్పడే అల్పపీడనాలు ఈసారి తగిన సంఖ్యలో ఏర్పడకపోవడం ప్రధాన కారణంగా పేర్కొన్నారు. అదనంగా బంగాళాఖాతం, అరేబియా సముద్ర ప్రాంతాల్లో ఏర్పడిన తుపానులు కూడా వర్షాలకు అనుకూలంగా కాకుండా వాయవ్య దిశగా కదిలిపోవడం వల్ల దేశ అంతర్గత ప్రాంతాలకు తగిన తేమ అందలేదని తెలిపారు.

అంతేకాకుండా ప్రపంచ వాతావరణాన్ని ప్రభావితం చేసే మాడెన్-జూలియన్ ఆసిలేషన్ కూడా ఈసారి భారతదేశానికి అనుకూలంగా పనిచేయలేదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. సాధారణంగా ఈ వ్యవస్థ రుతుపవనాల చురుకుదనాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది. ప్రస్తుతం దీని ప్రభావం బలహీనంగా ఉండటం కూడా వర్షపాతం తగ్గడానికి కారణమైందని పేర్కొన్నారు.

ఇక ఎల్‌నినో ప్రభావం కూడా ఈ ఏడాది రుతుపవనాలపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతున్నట్లు శాస్త్రవేత్తలు వెల్లడించారు. పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం వల్ల ఏర్పడే ఎల్‌నినో పరిస్థితులు భారత రుతుపవనాలను బలహీనపరుస్తాయి. ఇన్‌కాయిస్ శాస్త్రవేత్తల అంచనాల ప్రకారం ఈ ప్రభావం రాబోయే వారాల్లో మరింత తీవ్రంగా మారే అవకాశం ఉంది. దీంతో నైరుతి రుతుపవనాల కాలంలో సాధారణంగా లభించే వర్షపాతం ఈసారి గణనీయంగా తగ్గవచ్చని హెచ్చరిస్తున్నారు.

ఇదిలా ఉండగా వాతావరణ శాస్త్రవేత్తలు ఉపగ్రహ చిత్రాల ఆధారంగా మరో ఆసక్తికర అంశాన్ని గుర్తించారు. బంగాళాఖాత ఉత్తర ప్రాంతం నుంచి జమ్మూ కశ్మీర్ వరకు దాదాపు 1500 కిలోమీటర్ల పొడవున విస్తరించిన భారీ వర్ష మేఘాల వ్యవస్థ ప్రస్తుతం కనిపిస్తున్నట్లు వెల్లడించారు. ఈ మేఘాలు ఉత్తర భారతదేశంపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉందని తెలిపారు.

ప్రస్తుతం హిమాలయ ప్రాంతాలకు సమీపంలో రుతుపవన ద్రోణి ఏర్పడిందని ఐఎండీ వెల్లడించింది. ఇది మెల్లగా దక్షిణ దిశగా కదులుతున్న నేపథ్యంలో జూలై 1 నుంచి 4 తేదీల మధ్య ఉత్తర భారతదేశంలో రుతుపవనాల చురుకుదనం పెరిగే అవకాశం ఉందని అంచనా వేస్తున్నారు. దీనివల్ల కొన్ని రాష్ట్రాల్లో భారీ నుంచి అతి భారీ వర్షాలు కురిసే అవకాశాలు ఉన్నాయి.

ఇప్పటికే ఉత్తరాఖండ్‌లో భారీ వర్షాలు ప్రారంభమయ్యాయి. రుద్రప్రయాగ్ ప్రాంతంలో అలకనంద నది ఉప్పొంగి ప్రవహిస్తోంది. నదిలో నీటి మట్టం వేగంగా పెరగడంతో పలు ఘాట్లు పూర్తిగా నీటమునిగాయి. పర్వత ప్రాంతాల్లో భూస्खలనాల ముప్పు కూడా పెరిగిందని స్థానిక అధికారులు హెచ్చరిస్తున్నారు. యాత్రికులు, స్థానిక ప్రజలు అప్రమత్తంగా ఉండాలని సూచనలు జారీ చేశారు.

మొత్తంగా దేశవ్యాప్తంగా జూలై నెల వర్షాలపై ఆశలు ఉన్నప్పటికీ సాధారణ స్థాయి వర్షపాతం నమోదయ్యే అవకాశాలు తక్కువగా కనిపిస్తున్నాయి. వ్యవసాయ రంగం, తాగునీటి అవసరాలు, జలాశయాల నిల్వలు, విద్యుత్ ఉత్పత్తి వంటి కీలక రంగాలపై ఈ పరిస్థితి ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉండటంతో రైతులు, ప్రభుత్వ యంత్రాంగం వాతావరణ పరిణామాలను నిశితంగా గమనిస్తోంది. ప్రస్తుతం అందరి దృష్టి రాబోయే వారాల్లో రుతుపవనాల కదలికలపైనే ఉంది.