కేరళలో నీట మునిగి 1,385 మంది మృతి..

కేరళలో నీట మునిగే ఘటనలు తీవ్ర ప్రజా భద్రతా సమస్యగా మారుతున్నాయి. రాష్ట్రంలో నదులు, కాలువలు, సరస్సులు, బ్యాక్‌వాటర్స్‌, విస్తారమైన సముద్రతీరం ఉండటంతో నీటి వనరులు ప్రజల జీవన విధానంలో కీలక భాగంగా ఉన్నాయి. అదే సమయంలో పర్యాటకులు, స్థానికులు పెద్ద సంఖ్యలో సందర్శించే నీటి ప్రాంతాల్లో తగిన భద్రతా చర్యలు లేకపోవడం ప్రాణనష్టానికి కారణమవుతోందనే ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. తాజాగా జాతీయ నేర రికార్డుల సంస్థ విడుదల చేసిన గణాంకాలు ఈ సమస్య తీవ్రతను మరోసారి బయటపెట్టాయి.

రెండు వేల ఇరవై నాలుగు సంవత్సరంలో కేరళలో ఒక వెయ్యి మూడు వందల నలభై తొమ్మిది నీట మునిగిన ఘటనలు నమోదయ్యాయి. ఈ ఘటనల్లో మొత్తం ఒక వెయ్యి మూడు వందల ఎనభై ఐదు మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. మృతుల్లో ఒక వెయ్యి నూట అరవై మంది పురుషులు కాగా, రెండు వందల ఇరవై ఐదు మంది మహిళలు ఉన్నారు. నీట మునిగిన ఘటనల్లో మరో పదకొండు మంది తీవ్రంగా గాయపడినట్లు తాజా గణాంకాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. ఒకే ఏడాదిలో ఇంత భారీ సంఖ్యలో ప్రాణనష్టం జరగడం రాష్ట్రంలో నీటి భద్రతా చర్యలపై తీవ్ర ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతోంది.

కేరళలోని సహజ, కృత్రిమ నీటి వనరుల విస్తృతి కారణంగా ప్రమాదాలు అనేక ప్రాంతాల్లో చోటుచేసుకునే అవకాశం ఉంది. నదులు, సరస్సులు, బ్యాక్‌వాటర్స్‌, చెరువులు, కాలువలు, సముద్రతీరం వంటి ప్రాంతాలకు ప్రజలు తరచుగా వెళ్తుంటారు. పర్యాటక ప్రదేశాల్లో నీటి వనరుల ఆకర్షణ మరింత ఎక్కువగా ఉంటుంది. అయితే అక్కడ ప్రమాదకర ప్రాంతాలను ముందుగానే గుర్తించడం, ప్రజలను అప్రమత్తం చేయడం, అత్యవసర పరిస్థితుల్లో వెంటనే స్పందించే సిబ్బందిని అందుబాటులో ఉంచడం వంటి చర్యలు అన్ని ప్రాంతాల్లో సమర్థంగా అమలవుతున్నాయా అనే ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయి.

నీటి భద్రతా కార్యకర్తలు, సామాజిక కార్యకర్తలు నీట మునకల మరణాలకు పలు కారణాలను సూచిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా శిక్షణ పొందిన రక్షక సిబ్బంది కొరత, ప్రమాద సూచిక బోర్డులు సరిగా లేకపోవడం, హెచ్చరికలు స్పష్టంగా కనిపించకపోవడం, నీటి ప్రమాదాలపై ప్రజలకు తగిన అవగాహన లేకపోవడం వంటి అంశాలు ప్రధాన కారణాల్లో ఉన్నాయని చెబుతున్నారు. ఈత నేర్చుకునే వారికి శాస్త్రీయ పద్ధతిలో శిక్షణ ఇవ్వడం, నీటి ప్రమాదాల సమయంలో ఎలా స్పందించాలో పిల్లలు, యువత, సాధారణ ప్రజలకు అవగాహన కల్పించడం కూడా అత్యవసరమని సూచిస్తున్నారు.

ప్రమాదకర ప్రాంతాలను శాస్త్రీయంగా గుర్తించి ప్రత్యేక భద్రతా చర్యలు చేపట్టాలని కార్యకర్తలు కోరుతున్నారు. తరచుగా ప్రమాదాలు జరిగే ప్రాంతాల్లో కంచెలు, రక్షణ గోడలు, ఇతర నిరోధక వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయాల్సిన అవసరం ఉందని చెబుతున్నారు. ప్రమాద ప్రాంతాలను ప్రజలకు స్పష్టంగా తెలియజేసే హెచ్చరిక బోర్డులు ఏర్పాటు చేయడం, రాత్రి వేళల్లో కూడా అవి కనిపించేలా చర్యలు తీసుకోవడం, అవసరమైన చోట నిఘా వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా ప్రమాదాలను తగ్గించవచ్చని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

కేరళలో నీట మునిగి ప్రాణాలు కోల్పోతున్న ఘటనలపై రాష్ట్ర మానవ హక్కుల సంఘం గతంలోనే దృష్టి సారించింది. రెండు వేల ఇరవై ఐదు అక్టోబర్‌లో నీట మునకల కారణంగా పునరావృతమవుతున్న ప్రాణనష్టాన్ని అరికట్టేందుకు తక్షణ చర్యలు తీసుకోవాలని సంఘం సూచించింది. సమాచార హక్కు కార్యకర్త రాజు వాజక్కల సమర్పించిన పిటిషన్‌ నేపథ్యంలో ఈ అంశంపై మానవ హక్కుల సంఘం స్పందించింది. నీట మునకల మరణాలను రాష్ట్ర ప్రత్యేక విపత్తుగా ప్రకటించే అవకాశాన్ని కూడా పరిశీలించాలని అప్పట్లో సూచించింది.

నీట మునకలను రాష్ట్ర ప్రత్యేక విపత్తుగా ప్రకటించడం ద్వారా ప్రభుత్వ స్పందన మరింత సమన్వయంతో ఉండే అవకాశం ఉందని భావిస్తున్నారు. ప్రస్తుతం ప్రభుత్వం ఈ ప్రతిపాదనను పరిశీలిస్తున్నట్లు కేరళ శాసనసభలో వెల్లడైంది. గత శాసనసభ సమావేశంలో అడిగిన ప్రశ్నకు సమాధానంగా ముఖ్యమంత్రి వి.డి. సతీశన్‌ ఈ విషయాన్ని తెలిపారు. నీట మునకలను రాష్ట్ర ప్రత్యేక విపత్తుగా ప్రకటించే ప్రతిపాదన ప్రభుత్వ పరిశీలనలో ఉందని ఆయన పేర్కొన్నారు.

ఈ ప్రతిపాదన అమలులోకి వస్తే ప్రమాదాల్లో ప్రాణాలు కోల్పోయిన కుటుంబాలకు పరిహారం అందించడంతో పాటు ముందస్తు నివారణ చర్యలకు కూడా ప్రాధాన్యం పెరిగే అవకాశం ఉంది. నీట మునకలను రాష్ట్ర విపత్తు ప్రతిస్పందన నిధి పరిధిలోకి తీసుకొస్తే, వర్తించే నిబంధనలకు లోబడి బాధితుల అర్హత కలిగిన కుటుంబ సభ్యులకు నాలుగు లక్షల రూపాయల వరకు పరిహారం అందే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే పరిహారం మాత్రమే సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం కాదని భద్రతా కార్యకర్తలు స్పష్టం చేస్తున్నారు.

ప్రమాదాలు జరిగిన తర్వాత బాధిత కుటుంబాలకు ఆర్థిక సహాయం అందించడం ఎంత ముఖ్యమో, ప్రమాదాలను ముందుగానే నివారించడం అంతకంటే ముఖ్యమని వారు చెబుతున్నారు. పాఠశాలలు, కళాశాలలు, స్థానిక సమాజాల ద్వారా పిల్లలు, యువతకు ఉచిత ఈత శిక్షణ, నీటి భద్రతా శిక్షణ అందించేందుకు ప్రభుత్వం ప్రత్యేక కార్యక్రమాలను చేపట్టాలని సూచిస్తున్నారు. నీటిలో ప్రమాదానికి గురైన వ్యక్తిని గుర్తించడం, అత్యవసర సమయంలో సహాయం కోరడం, రక్షణ చర్యలు చేపట్టడం వంటి ప్రాథమిక అంశాలపై ప్రజలకు శిక్షణ ఇవ్వాల్సిన అవసరం ఉందని అంటున్నారు.

ప్రమాదకర ప్రాంతాల్లో వేగంగా భద్రతా చర్యలు అమలు చేయడానికి ప్రత్యేక వ్యవస్థ అవసరమని కూడా నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ప్రమాదకర నీటి ప్రాంతాలను గుర్తించి వాటికి ప్రాధాన్యత క్రమం నిర్ణయించాలి. అవసరమైన చోట కంచెలు, రక్షణ అవరోధాలు ఏర్పాటు చేయాలి. స్పష్టమైన హెచ్చరిక, అవగాహన బోర్డులు ఏర్పాటు చేయాలి. స్థానిక పరిస్థితులను బాగా తెలిసిన శిక్షణ పొందిన రక్షక సిబ్బందిని నియమించాలి. అవసరమైన చోట నిఘా వ్యవస్థలు ఏర్పాటు చేసి అత్యవసర స్పందనను వేగవంతం చేయాలి.

కేరళలో నీటి వనరులు రాష్ట్ర పర్యాటక రంగానికి కూడా ఎంతో ముఖ్యమైనవి. బ్యాక్‌వాటర్స్‌, సరస్సులు, నదులు, సముద్రతీర ప్రాంతాలు దేశ, విదేశాల నుంచి వచ్చే పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తున్నాయి. దీంతో పర్యాటక ప్రాంతాల్లో నీటి భద్రత మరింత కీలకంగా మారుతోంది. పర్యాటక శాఖ, స్థానిక సంస్థలు, విపత్తు నిర్వహణ విభాగం, విద్యాశాఖ, పోలీసు శాఖ, ఆరోగ్య సంబంధిత సంస్థలు కలిసి పనిచేస్తే ప్రమాదాలను గణనీయంగా తగ్గించవచ్చని భద్రతా నిపుణులు చెబుతున్నారు.

ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న గణాంకాలు సమస్యను కేవలం ప్రమాదాల సంఖ్యగా చూడకూడదని సూచిస్తున్నాయి. ఒకే ఏడాదిలో ఒక వెయ్యి మూడు వందల నలభై తొమ్మిది నీట మునకల ఘటనలు చోటుచేసుకోవడం, వాటిలో ఒక వెయ్యి మూడు వందల ఎనభై ఐదు మంది మరణించడం సాధారణ ప్రమాదాలుగా పరిగణించలేని స్థాయిని సూచిస్తోంది. ప్రతి ప్రమాదం వెనుక ఒక కుటుంబం ప్రాణాధారాన్ని కోల్పోతుంది. అందువల్ల నీటి భద్రతను ప్రజా భద్రతా విధానంలో ప్రత్యేక అంశంగా పరిగణించాల్సిన అవసరం ఉందని కార్యకర్తలు అంటున్నారు.

మొత్తంగా చూస్తే, కేరళలో నీట మునకల మరణాలను తగ్గించేందుకు పరిహారం అందించడం మాత్రమే కాకుండా సమగ్ర నివారణ వ్యూహం అవసరమవుతోంది. ప్రమాద ప్రాంతాల గుర్తింపు, శిక్షణ పొందిన రక్షక సిబ్బంది నియామకం, హెచ్చరిక బోర్డుల ఏర్పాటు, రక్షణ కంచెలు, నిఘా వ్యవస్థలు, ఉచిత ఈత శిక్షణ, నీటి భద్రతపై ప్రజల్లో అవగాహన వంటి చర్యలను సమన్వయంతో అమలు చేయాలి. రాష్ట్ర ప్రత్యేక విపత్తుగా ప్రకటించే ప్రతిపాదనపై ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకునే సమయంలో ప్రాణనష్టాన్ని ముందుగానే అరికట్టే చర్యలకు అత్యధిక ప్రాధాన్యం ఇవ్వాల్సిన అవసరం ఉంది.