హర్మూజ్ జలసంధి, అణు అంశాలపై ఇరాన్‌తో చర్చలు

ఇరాన్‌తో జరుగుతున్న చర్చల్లో రెండు కీలక అంశాలపై దృష్టి సారించినట్లు అమెరికా విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో వెల్లడించారు. హర్మూజ్ జలసంధిని తక్షణమే తిరిగి తెరవడం ద్వారా సురక్షిత సముద్ర రవాణాను పునరుద్ధరించడం, దీర్ఘకాలంలో ఇరాన్ పూర్తిస్థాయి అణు నిరాయుధీకరణకు అంగీకరించడం ప్రధాన లక్ష్యాలని తెలిపారు.

ఒమన్ మధ్యవర్తిత్వంతో అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య జరుగుతున్న దౌత్య చర్చల్లో కొంత పురోగతి సాధించామని రూబియో పేర్కొన్నారు. అయితే తుది ఒప్పందం ఇంకా కుదరలేదని స్పష్టం చేశారు. ప్రస్తుతం చర్చలు కొనసాగుతున్నాయని, త్వరలోనే మరింత స్పష్టత వచ్చే అవకాశం ఉందని ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు.

ఇరాన్ విషయంలో అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ వైఖరి స్పష్టంగా ఉందని రూబియో తెలిపారు. ఇరాన్ ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ అణ్వాయుధాలను కలిగి ఉండకూడదనేది అమెరికా ప్రధాన లక్ష్యమని పేర్కొన్నారు. దీర్ఘకాలిక ఒప్పందంలో ఇరాన్ అణు సామర్థ్యాన్ని పూర్తిగా నియంత్రించడం కీలక అంశంగా ఉంటుందని వివరించారు.

మరోవైపు తక్షణ సమస్యగా హర్మూజ్ జలసంధి అంశం ఉందని రూబియో తెలిపారు. అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, ఇంధన సరఫరాలకు అత్యంత కీలకమైన ఈ సముద్ర మార్గంలో నౌకలు సురక్షితంగా ప్రయాణించేలా చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు. ఈ విషయంలో ఒమన్, ఇరాన్‌లతో కలిసి చర్చలు జరుపుతున్నామని తెలిపారు.

హర్మూజ్ జలసంధి ద్వారా ప్రపంచంలోని కీలకమైన చమురు రవాణా జరుగుతుంది. ఈ మార్గంలో ఉద్రిక్తతలు పెరిగితే అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య చర్చలు ప్రపంచ దేశాల దృష్టిని ఆకర్షిస్తున్నాయి.

అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలను తగ్గించేందుకు పశ్చిమాసియాలో దౌత్య ప్రయత్నాలు వేగం పుంజుకున్నాయి. వాషింగ్టన్, టెహ్రాన్ మధ్య భిన్నమైన ప్రకటనలు వెలువడుతున్నప్పటికీ చర్చలు కొనసాగుతున్నాయని రూబియో తెలిపారు. పరస్పర అంగీకారంతో పరిష్కారం కనుగొనే దిశగా ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని పేర్కొన్నారు.

ఇదిలా ఉండగా, అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య నెలకొన్న ప్రతిష్టంభనను పరిష్కరించేందుకు ప్రయత్నాలు "చాలా పురోగతి దశల్లో" ఉన్నాయని ఖతార్ కూడా వెల్లడించింది. సంభావ్య ఒప్పందానికి సంబంధించిన ముసాయిదాలు ఇప్పటికే చర్చల్లో ఉన్నాయని ఖతార్ విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి మాజిద్ అల్ అన్సారీ తెలిపారు.

వాషింగ్టన్, టెహ్రాన్ నుంచి బహిరంగంగా భిన్నమైన వ్యాఖ్యలు వచ్చినప్పటికీ దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్నాయని ఖతార్ పేర్కొంది. పశ్చిమాసియాలో ఉద్రిక్తతలను తగ్గించడం, సముద్ర రవాణాకు భద్రత కల్పించడం, అణు సమస్యకు పరిష్కారం కనుగొనడం లక్ష్యంగా చర్చలు ముందుకు సాగుతున్నాయి.

ప్రస్తుతం హర్మూజ్ జలసంధి పునరుద్ధరణ, ఇరాన్ అణు కార్యక్రమం అంశాలు అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో కీలకంగా మారాయి. అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య జరిగే తదుపరి చర్చలు ఈ ప్రాంత భవిష్యత్ పరిణామాలను ప్రభావితం చేసే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.