యుద్ధం, ఇసుక ముప్పుతో సూడాన్ మెరోయే పిరమిడ్లు ప్రమాదంలో

సూడాన్‌లో కొనసాగుతున్న అంతర్యుద్ధం వేల ఏళ్ల చరిత్ర కలిగిన మెరోయే పిరమిడ్ల ఉనికికే ముప్పుగా మారింది. యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశంగా గుర్తింపు పొందిన ఈ పురాతన పిరమిడ్లు యుద్ధ ప్రభావం, నిర్వహణ లేకపోవడం, ఎడారి ఇసుక పేరుకుపోవడం వల్ల తీవ్ర ప్రమాదాన్ని ఎదుర్కొంటున్నాయి. సంరక్షణ పనులు పూర్తిగా నిలిచిపోవడంతో ఈ చారిత్రక కట్టడాలు కూలిపోయే ప్రమాదం ఉందని పురావస్తు నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.1306">పురావస్తు శాస్త్రవేత్త మహ్మూద్ సులేమాన్ మాట్లాడుతూ, ప్రస్తుత పరిస్థితి అత్యంత ఆందోళనకరంగా ఉందన్నారు. సంరక్షణ చర్యలు పూర్తిగా నిలిచిపోవడంతో ఈ ప్రాంతం పెద్ద విపత్తును ఎదుర్కొనే ప్రమాదం ఉందని, కొన్ని పిరమిడ్లు కూలిపోయే అవకాశం కూడా ఉందని హెచ్చరించారు. యుద్ధం కారణంగా నిపుణులు అక్కడికి చేరుకోలేకపోతున్నారని, అవసరమైన మరమ్మతులు జరగడం లేదని తెలిపారు.

సూడాన్‌లో కొనసాగుతున్న సాయుధ ఘర్షణలు దేశంలోని చారిత్రక, సాంస్కృతిక వారసత్వ కట్టడాలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతున్నాయి. భద్రతా పరిస్థితులు అధ్వాన్నంగా ఉండటంతో పురావస్తు శాఖ అధికారులు, సంరక్షణ నిపుణులు, అంతర్జాతీయ సంస్థలు కూడా ఈ ప్రాంతంలో పనులు నిర్వహించలేకపోతున్నారు. దీంతో విలువైన వారసత్వ సంపద నిర్లక్ష్యానికి గురవుతోంది.

యుద్ధ ప్రభావంతో పాటు ప్రకృతి కూడా మెరోయే పిరమిడ్లకు మరో పెద్ద ముప్పుగా మారింది. ఎడారి గాలులతో పెద్ద మొత్తంలో ఇసుక పిరమిడ్ల చుట్టూ పేరుకుపోతోంది. సాధారణంగా ఈ ఇసుకను తొలగించే పనులు నిరంతరం చేపట్టాల్సి ఉంటుంది. అయితే ప్రస్తుతం అవి పూర్తిగా నిలిచిపోవడంతో నిర్మాణాలపై ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. ఇసుక పేరుకుపోవడం వల్ల పునాదులు బలహీనపడే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

మెరోయే పిరమిడ్లు ఈజిప్టు పిరమిడ్లతో పోలిస్తే పరిమాణంలో చిన్నవైనా, వాటి ప్రత్యేక నిర్మాణ శైలి కారణంగా ప్రపంచ పురావస్తు చరిత్రలో విశిష్ట స్థానాన్ని సంపాదించాయి. ఆఫ్రికా నాగరికత అభివృద్ధిని ప్రతిబింబించే ఈ కట్టడాలు కుష్ సామ్రాజ్య శక్తి, సంస్కృతి, కళాత్మక నైపుణ్యానికి నిదర్శనంగా నిలిచాయి. అందుకే యునెస్కో వాటిని ప్రపంచ వారసత్వ జాబితాలో చేర్చింది.

యుద్ధానికి ముందు ఈ ప్రాంతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా పర్యాటకులను ఆకర్షించేది. వేలాది మంది సందర్శకులు ప్రతి ఏడాది మెరోయే పిరమిడ్లను సందర్శించేవారు. అయితే ప్రస్తుతం భద్రతా పరిస్థితుల కారణంగా పర్యాటకం పూర్తిగా దెబ్బతింది. దీనివల్ల స్థానిక ప్రజల జీవనోపాధిపై కూడా ప్రతికూల ప్రభావం పడింది.

పురావస్తు నిపుణులు అంతర్జాతీయ సమాజాన్ని అప్రమత్తం చేస్తున్నారు. యుద్ధ పరిస్థితులు సాధారణ స్థితికి వచ్చిన వెంటనే అత్యవసర సంరక్షణ కార్యక్రమాలు చేపట్టాలని వారు కోరుతున్నారు. లేకపోతే వేల ఏళ్ల చరిత్ర కలిగిన ఈ నిర్మాణాలకు శాశ్వత నష్టం వాటిల్లే ప్రమాదం ఉందని హెచ్చరిస్తున్నారు. యునెస్కోతో పాటు అంతర్జాతీయ వారసత్వ సంస్థలు కూడా పరిస్థితిని నిశితంగా గమనిస్తున్నాయి.