అమెరికా-ఇరాన్ ఉద్రిక్తతలు మళ్లీ భగ్గుమన్నాయి.. యుద్ధ భయం

పశ్చిమాసియాలో మరోసారి యుద్ధ మేఘాలు కమ్ముకుంటున్నాయి. ఇటీవల కుదిరిన కాల్పుల విరమణ, శాంతి చర్చల ప్రయత్నాల మధ్య అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలు మళ్లీ తీవ్రరూపం దాల్చాయి. పరస్పర ఆరోపణలు, సైనిక దాడులతో ప్రాంతీయ భద్రతపై ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయి. హర్మూజ్ జలసంధి పరిసరాల్లో జరిగిన ఘటనల అనంతరం రెండు దేశాలు ఒకదానిపై ఒకటి కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని ఉల్లంఘించాయంటూ విమర్శలు గుప్పిస్తున్నాయి.

ఇరాన్‌కు చెందిన క్షిపణి, డ్రోన్ నిల్వ కేంద్రాలు, కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలు, సైనిక మౌలిక సదుపాయాలను లక్ష్యంగా చేసుకుని అమెరికా వైమానిక దళం దాడులు నిర్వహించినట్లు వెల్లడించింది. అంతర్జాతీయ వాణిజ్య నౌకల భద్రతకు ముప్పు కలిగించే చర్యలకు ప్రతిస్పందనగానే ఈ దాడులు చేపట్టామని అమెరికా పేర్కొంది. ముఖ్యంగా హర్మూజ్ జలసంధి మార్గంలో ప్రయాణిస్తున్న కార్గో నౌకపై జరిగిన దాడిని అమెరికా తీవ్రంగా పరిగణించింది.

అమెరికా దాడులకు ప్రతిస్పందనగా ఇరాన్ కూడా సైనిక చర్యలు ప్రారంభించింది. కువైట్, బహ్రెయిన్ ప్రాంతాల్లో ఉన్న అమెరికా సైనిక స్థావరాలపై క్షిపణులు, డ్రోన్లతో దాడులు చేసినట్లు ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ ప్రకటించింది. తమ దేశ సార్వభౌమాధికారాన్ని ఉల్లంఘించినందుకు ప్రతీకార చర్యలు చేపట్టామని ఇరాన్ స్పష్టం చేసింది. పశ్చిమాసియాలో అమెరికా ఉనికిని సవాలు చేసే విధంగా ఈ చర్యలు ఉన్నాయని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.

అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ కూడా ఈ పరిణామాలపై ఘాటుగా స్పందించారు. ఇరాన్ మళ్లీ కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని ఉల్లంఘించిందని ఆరోపిస్తూ, అవసరమైతే అమెరికా సైన్యం మరింత కఠిన చర్యలు తీసుకుంటుందని హెచ్చరించారు. శాంతి ప్రయత్నాలను ఇరాన్ నిర్లక్ష్యం చేస్తే పరిస్థితులు మరింత దిగజారే ప్రమాదం ఉందని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు.

ఇటీవల రెండు దేశాల మధ్య అరవై రోజుల వ్యవధిలో శాశ్వత శాంతి ఒప్పందం దిశగా చర్చలు జరపాలని అవగాహన కుదిరింది. ఇరాన్ అణు కార్యక్రమం, శుద్ధి చేసిన యురేనియం నిల్వలు, హర్మూజ్ జలసంధిలో నౌకల భద్రత వంటి కీలక అంశాలపై చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. అయితే తాజా సైనిక పరిణామాలు ఆ దౌత్య ప్రక్రియకు పెద్ద దెబ్బగా మారే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి.

మరోవైపు అమెరికా మధ్యవర్తిత్వంతో లెబనాన్-ఇజ్రాయెల్ మధ్య కుదిరిన ఒప్పందం కూడా ప్రాంతీయ రాజకీయాల్లో కీలక చర్చగా మారింది. దక్షిణ లెబనాన్ నుంచి తమ దళాలను వెంటనే ఉపసంహరించబోమని ఇజ్రాయెల్ ప్రకటించడం కొత్త సందేహాలకు తావిస్తోంది. హెజ్‌బొల్లా అంశం చుట్టూ ఉద్రిక్తతలు కొనసాగుతుండటంతో పశ్చిమాసియాలో శాంతి పూర్తిగా స్థిరపడే పరిస్థితి కనిపించడం లేదు.

ఇరాన్, అమెరికా మధ్య తాజా ఘర్షణలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. చమురు రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధి ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతలు పెరగడం వల్ల అంతర్జాతీయ మార్కెట్లపై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. దౌత్యపరమైన చర్చలు కొనసాగుతున్నప్పటికీ, పరస్పర అనుమానాలు, సైనిక చర్యలు ప్రాంతీయ స్థిరత్వానికి సవాలుగా మారుతున్నాయి. పశ్చిమాసియాలో శాంతి పునరుద్ధరణ కోసం అంతర్జాతీయ సమాజం చేస్తున్న ప్రయత్నాలు ఫలిస్తాయా లేదా అన్నది రాబోయే రోజుల్లో తేలనుంది.