ఉచిత న్యాయసాయం ఎవరికి? ఎలా దరఖాస్తు చేయాలి?

భారత రాజ్యాంగం ప్రతి పౌరుడికి సమాన న్యాయం అందేలా హామీ ఇస్తుంది. అయితే న్యాయపోరాటం కోసం న్యాయవాదిని నియమించుకునే ఆర్థిక స్థోమత అందరికీ ఉండదు. అలాంటి వారికి ఉచిత న్యాయసాయం అందించేందుకు **జాతీయ న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థ (నాల్సా)**తో పాటు రాష్ట్ర, జిల్లా న్యాయ సేవల సంస్థలు పనిచేస్తున్నాయి. ఆర్థికంగా వెనుకబడినవారు, సామాజికంగా బలహీన వర్గాలు, ప్రత్యేక పరిస్థితుల్లో ఉన్న వ్యక్తులు ఉచిత న్యాయసేవలను పొందే అవకాశం ఉందని నాల్సా స్పష్టం చేసింది. భారతదేశంలో ఉచిత న్యాయసేవలు లీగల్ సర్వీసెస్ అథారిటీస్ చట్టం–1987 ప్రకారం అమలు అవుతున్నాయి. ఈ చట్టం లక్ష్యం ఆర్థిక లేదా సామాజిక కారణాల వల్ల న్యాయం పొందలేని వ్యక్తులకు ఉచిత న్యాయ సహాయం అందించడం. న్యాయవాది సేవలతో పాటు కేసు దాఖలు, కోర్టు ఫీజులు, న్యాయ సలహాలు, మధ్యవర్తిత్వం, లోక్ అదాలత్ వంటి సేవలు కూడా ఇందులో భాగం. ఉచిత న్యాయసాయం పొందే అర్హత కలిగిన వారిలో మహిళలు, పిల్లలు, షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగల సభ్యులు, మానవ అక్రమ రవాణా బాధితులు, బలవంతపు శ్రమకు గురైనవారు, దివ్యాంగులు, పారిశ్రామిక కార్మికులు, ప్రకృతి విపత్తులు లేదా సామూహిక హింస బాధితులు, నిర్బంధంలో ఉన్న వ్యక్తులు వంటి వర్గాలు ఉంటాయి. వీరికి ఆదాయ పరిమితి వర్తించని సందర్భాలు కూడా ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా మహిళలు తమ ఆదాయం ఎంత ఉన్నా ఉచిత న్యాయసాయం పొందే హక్కు కలిగి ఉంటారని నాల్సా స్పష్టం చేసింది